Productiedaling : de oorzaak vinden

Een productiedaling van uw zonnepanelen is niet altijd een panne. Vóór u een hersteller belt, kunt u de oorzaak zelf opsporen in een klein uur — en in ruim de helft van de gevallen valt er niets te herstellen. Dit is de diagnosemethode, van het meest banale tot het meest ernstige, met het becijferde ijkpunt waarmee u weet of uw installatie werkelijk minder produceert dan normaal.

Het ijkpunt : de kWh per kWp

Uw productie van het ene jaar op het andere in bruto kWh vergelijken zegt niets : een grijze zomer doet het totaal dalen zonder dat enig materiaal in het gedrang is. De enige nuttige indicator is de jaarlijkse productiviteit, uitgedrukt in kWh per geïnstalleerde kWp.

SPW Énergie situeert die productiviteit, in Wallonië, in een zeer ruime marge naargelang de oriëntatie, de helling en de schaduw — in de orde van 200 tot iets meer dan 1 000 kWh/kWp per jaar. Een goed gelegen installatie zonder schaduw zit aan de bovenkant van die vork. Omgekeerd oordeelt de administratie dat onder 500 kWh/kWp, met schaduw, een project niet te weerhouden is.

Deel dus uw jaarproductie door het piekvermogen van uw installatie. Een installatie van 4 kWp die 3 400 kWh opwekt, haalt 850 kWh/kWp : dat is normaal. Diezelfde installatie die naar 2 000 kWh zakt, haalt 500 : daar is een verklaring te zoeken.

De oorzaken, van de meest frequente tot de zeldzaamste

De volgorde telt. Een plotse halvering wijst op een string of een automaat, niet op veroudering. Een erosie over vijf jaar wijst op vervuiling of op schaduw die groeit, niet op een panne.

Het Belgische geval dat men vergeet : de omvormer die zichzelf afremt

Dit is een oorzaak die sterk in opmars is, en die niets met een defect te maken heeft. Wanneer veel installaties tegelijk in eenzelfde wijk injecteren, stijgt de spanning van het lokale net. Om binnen de reglementaire grenzen te blijven, verlaagt uw omvormer zijn vermogen, of koppelt hij zich enkele minuten los, om daarna weer op te starten. U verliest productie terwijl het materiaal perfect werkt.

Het symptoom is kenmerkend : de curve vlakt scherp af midden op een zonnige dag, of vertoont wegvallers in volle piek, vaak in de lente. Stelt u dat vast, dan moet u geen hersteller bellen maar uw netbeheerder, die de spanning op uw aansluitpunt kan meten. Meer verbruiken op het moment van de productie — dat is net het nut van uw zelfverbruik optimaliseren — beperkt het probleem mechanisch.

De werkwijze, in volgorde

• Kijk naar de omvormer. Lampje, scherm, foutcode. Noteer de code vóór elke handeling ;
• Kijk de elektriciteitskast na. Een differentieelschakelaar die na een onweer is uitgesprongen, verklaart heel wat « pannes » ;
• Open de monitoring. Vergelijk een recente mooie dag met een mooie dag van vorig jaar, in dezelfde periode ;
• Kijk naar de vorm van de curve. Een regelmatige klok is gezond ; een dagelijkse dip op een vast uur wijst op schaduw ; een plateau wijst op aftopping ;
• Inspecteer het dak vanaf de grond, met een verrekijker of de zoom van uw telefoon. Mos, uitwerpselen, gebarsten module, nieuwe tak. Klim niet op het dak ;
• En pas dan belt u. Met de foutcode, de curve en uw productiviteit in kWh/kWp zal de tussenkomst veel sneller verlopen.

Blijf nuchter over reiniging : onder het Belgische klimaat doet de regen het grootste deel van het werk op een hellend dak. Een reiniging van panelen is verantwoord bij zichtbare vervuiling, niet als systematisch jaarlijks onderhoud — en ze zal nooit 30 % productie recupereren.

Wie betaalt de herstelling ?

De wettelijke waarborg op consumptiegoederen dekt twee jaar vanaf de levering, en ze wordt tegenover de verkoper uitgeoefend. Daarna hangt u af van de commerciële waarborgen : doorgaans een twintigtal jaar op de modules, tien tot twaalf jaar op de omvormer. Die termijnen zijn maar waard wat de onderneming die ze draagt waard is.

De omvormer is het onderdeel dat het vaakst begeeft, en dat is normaal : het is de enige elektronische component die permanent actief is. Voorzie zijn vervanging in het draaiboek van de installatie in plaats van ze als een ongeval te beleven. Onze gids omvormer, micro-omvormer of optimizer behandelt de verschillen in duurzaamheid.

Samengevat : een productiedaling van zonnepanelen stelt u vast door uitsluiting, te beginnen bij het eenvoudigste. Meet eerst uw kWh/kWp, kijk naar de vorm van de curve, sluit schaduw en vervuiling uit, en verdenk pas dan de elektronica. En overweegt u eerder uit te breiden dan te herstellen, dan becijfert onze gratis simulator het resterende potentieel van uw dak. Een raad die geld waard is : vraag meerdere aanbiedingen vóór u kiest, het verschil tussen installateurs loopt vaak boven 20 %.